Elimite® (permethrine) – patiënteninformatie
Elimite is een geneesmiddel op basis van permethrine, een werkzame stof uit de groep van pyrethroïden. Het wordt gebruikt bij huidinfecties door bepaalde parasieten, met name schurft (scabiës). Deze informatie is bedoeld om u te helpen begrijpen hoe Elimite werkt, hoe u het meestal gebruikt en waar u op moet letten voor een veilig en effectief resultaat.
Let op: volg altijd de aanwijzingen van uw arts of apotheker en de informatie in de bijsluiter. De onderstaande tekst is algemeen en kan per situatie verschillen.
Basisinformatie over het product
| Onderwerp | Samenvatting |
|---|---|
| Geneesmiddel | Elimite® (permethrine) |
| Werkzame stof | Permethrin (meestal 5% crème, afhankelijk van verpakking) |
| Toepassing | Behandeling van scabiës (schurft) en soms andere ectoparasieten volgens advies |
| Toediening | Uitsluitend op de huid (crème/gel afhankelijk van productvorm) |
| Werkingsprincipe | Vernietigt/verlammert parasieten door effect op hun zenuwstelsel |
| Belangrijke stap | Op tijd herbehandeling en gelijktijdige behandeling van contacten kan nodig zijn |
Wat is schurft (scabiës) en waarom is behandeling belangrijk?
Scabiës is een besmetting van de huid door de mijt Sarcoptes scabiei. De mijt graaft zich in de bovenste huidlagen, waardoor jeuk ontstaat—vaak heviger ’s avonds en ’s nachts. De besmetting verspreidt zich via huid-op-huid contact en soms via intensief contact met kleding/beddengoed.
Een effectieve behandeling moet niet alleen de mijten doden, maar ook rekening houden met het feit dat eitjes kunnen overleven. Daarom is een zorgvuldig schema (inclusief herbehandeling en maatregelen rond textiel) vaak essentieel.
Werkingsmechanisme: hoe Elimite (permethrin) werkt
Permethrine is een pyrethroïde. Het werkt op het zenuwstelsel van mijten door de werking van natriumkanalen te verstoren. Hierdoor raken de parasieten in een soort verlamming en sterven ze (of kunnen ze zich niet meer handhaven) waardoor de besmetting stopt.
Omdat de mijt een kortere levenscyclus heeft dan de tijd die nodig is om klachten volledig te laten verdwijnen, kan de jeuk na behandeling nog enige tijd aanhouden. Dit betekent niet automatisch dat de behandeling faalt.
Farmacokinetiek: wat gebeurt er in het lichaam?
Bij juiste toepassing blijft permethrine voornamelijk lokaal op de huid. In het algemeen is de systemische opname (via huid naar bloed) beperkt. Dat betekent dat het middel doorgaans niet in hoge mate door het hele lichaam wordt opgenomen.
Factoren die de opname kunnen beïnvloeden zijn onder andere:
- omvang van het behandelde huidoppervlak
- aanwezigheid van wondjes of beschadigde huid
- gebruik van warmte/occlusie (afdekken) langer dan aanbevolen
- leeftijd en huidconditie, vooral bij zuigelingen en jonge kinderen
Verder worden eventuele in het lichaam opgenomen hoeveelheden in de regel gemetaboliseerd en uitgescheiden. Voor de patiënt is vooral relevant dat bij correcte toepassing de belasting voor het lichaam beperkt is.
Typisch gebruik: indicaties en wanneer Elimite wordt ingezet
Elimite wordt vooral gebruikt bij:
- Scabiës (schurft) – de belangrijkste toepassing
Soms wordt permethrine ook gebruikt bij andere ectoparasitaire aandoeningen, afhankelijk van lokale richtlijnen en productinformatie. In de praktijk gaat het in de Nederlandse zorg vaak om scabiës.
Doseringsinformatie en behandelschema (algemeen)
De exacte dosering en het schema hangen af van de ernst van de besmetting, leeftijd en lokale afspraken. Hieronder staat een veelgebruikte aanpak bij scabiës met een permethrinecrème van 5%:
Volwassenen en kinderen (algemeen gebruik bij scabiës)
- De crème wordt helemaal op de huid aangebracht volgens het toepassingsadvies.
- Meestal geldt: laat de crème een bepaalde tijd inwerken (vaak rond de 8 tot 12 uur, afhankelijk van verpakking/advies), waarna u deze afwast.
- Vaak is een herbehandeling na 7 dagen nodig om eitjes/nieuwe mijten te doden.
Wat houdt ‘helemaal aanbrengen’ praktisch in?
Bij scabiës wordt meestal niet alleen de plek met de jeuk behandeld, maar het volledige gebied waar mijten zich kunnen bevinden. In de praktijk betekent dit vaak ook:
- romp en armen/benen
- handen (ook tussen de vingers)
- voetzolen en tussen de tenen
- ondergoedzone en vaak rond de billen en liezen
- bij kinderen soms ook het gezicht/hoofdhuid volgens specifieke instructies (vraag apotheek/arts bij twijfel)
Belangrijk: vermijd ogen, slijmvliezen en het gebied rond de neus/mond volgens de instructies.
Als u de crème eerder afwast
Als u de inwerktijd korter dan aanbevolen houdt, kan het effect minder zijn. Neem bij twijfel contact op met uw apotheek of volg het schema uit de bijsluiter.
Timing en samen behandelen van contacten
De timing is een van de meest bepalende factoren voor succes. Bij scabiës is het vaak nodig om:
- de jeukende patiënt en nauwe contacten tegelijkertijd te behandelen
- het behandelschema te herhalen volgens de gebruiksaanwijzing (vaak na 7 dagen)
- textielmaatregelen te nemen (zie praktische tips hieronder)
Waarom? Omdat nieuwe mijten de besmetting kunnen herstarten, waardoor u denkt dat de crème “niet werkt”, terwijl er sprake is van herbesmetting.
Voeding en voedselinteracties
Elimite wordt op de huid gebruikt. Daardoor zijn er in het algemeen geen directe voedselinteracties (zoals bij tabletten). U hoeft uw dieet meestal niet aan te passen.
Wel is het verstandig om niet te eten of te drinken in de directe periode waarin er crème op uw handen zit, vooral als er kans is op contact met mond/neus. Zorg dat uw handen goed gewassen zijn na het aanbrengen en voordat u eten klaarmaakt of consumeert.
Alcohol en interacties met andere geneesmiddelen
Omdat permethrine vrijwel lokaal werkt en de systemische opname beperkt is, is het niet te verwachten dat alcohol of andere geneesmiddelen een relevante interactie hebben met Elimite zoals bij middelen die via de mond worden ingenomen.
Toch zijn er praktische aandachtspunten:
- Gebruik Elimite alleen zoals bedoeld (op de huid, geen inname).
- Als u andere crèmes/lotions op hetzelfde moment gebruikt, kunnen die de effectiviteit of verdeling beïnvloeden. Overleg bij twijfel met apotheek.
- Vermijd combinatie met sterk irriterende producten op dezelfde huidzones tijdens de behandelperiode.
Vertel uw apotheek bij gebruik van andere behandelingen, zeker bij een kwetsbare huid of bij kinderen.
Praktische gebruikstips (stapsgewijs)
Voorbereiding
- Neem een moment om kleding en beddengoed klaar te leggen voor textielmaatregelen.
- Bij voorkeur behandelt u op een moment dat u daarna de aanbevolen inwerktijd kunt aanhouden.
- Houd de verpakking en bijsluiter bij de hand.
Toepassing op de huid
- Breng de crème dun tot voldoende aan zodat de huid overal bedekt is volgens advies.
- Was uw handen vóór het aanbrengen als ze zichtbaar vuil zijn.
- Bedek ook plekken die u snel vergeet, zoals tussen vingers/tenen.
- Vermijd ogen, mond en slijmvliezen.
- Als u na het aanbrengen uw handen wast of naar het toilet gaat, volg dan instructies over heraanbrengen.
Inwerktijd en afwassen
- Laat de crème inwerken gedurende de aanbevolen tijd (meestal meerdere uren).
- Was de crème daarna zorgvuldig af met lauw water en milde zeep.
- Gebruik na het afwassen schone handdoeken en trek schoon ondergoed aan.
Na behandeling
- Volg het schema voor herbehandeling indien voorgeschreven.
- Als jeuk aanhoudt: dit kan nog een tijdje blijven; neem contact op als de klachten verergeren of niet verbeteren volgens verwachting.
- Neem hygiënemaatregelen rond textiel (zie hieronder) om herbesmetting te beperken.
Hygiëne en textielmaatregelen (belangrijk bij scabiës)
Een effectieve behandeling gaat niet alleen om de crème. Mijten kunnen (afhankelijk van omstandigheden) buiten de huid enige tijd overleven. Volg daarom vaak geadviseerde maatregelen:
- Was beddengoed, handdoeken en kleding die recent gedragen/ gebruikt zijn op warmere temperatuur volgens instructies.
- Was ook kleding en textiel die in intensief contact kwamen (bijv. slaapkleding).
- Items die u niet kunt wassen: volg lokale adviezen, bijvoorbeeld het apart opslaan en/of tijdelijk afsluiten.
- Stofzuig stof en textiel in woonruimte waar relevant.
De exacte maatregelen kunnen per situatie verschillen. Vraag indien nodig uw apotheek of GGD/regionale richtlijnen om advies.
Veiligheidsprofiel: mogelijke bijwerkingen
Zoals elk geneesmiddel kan Elimite bijwerkingen veroorzaken. Niet iedereen krijgt bijwerkingen. Hieronder staan de meest voorkomende en relevante reacties die patiënten kunnen merken:
- Lokale huidreacties zoals een licht branderig gevoel, tintelingen of roodheid
- Jeuk of irritatie (kan ook door de aandoening zelf komen)
- In zeldzame gevallen: verergering van eczeem/irritatie van de huid
- Zelden: allergische reacties (bijv. jeukende uitslag buiten het behandelde gebied)
Wanneer contact opnemen?
Neem contact op met uw apotheek of arts bij:
- ernstige huidreacties, blaren of uitgebreide zwelling
- tekenen van allergie (bijv. benauwdheid, heftige huiduitslag)
- geen verbetering of duidelijke verslechtering na het aanbevolen schema
- behandeling bij zeer jonge kinderen of specifieke kwetsbare situaties, waarbij u twijfelt over toepassing
Contra-indicaties en bijzondere situaties
Over het algemeen geldt dat u niet moet gebruiken bij bekende overgevoeligheid voor permethrine of hulpstoffen. Bij ernstige huidbeschadiging of uitgebreide wonden kan opname en irritatie toenemen; overleg dan vooraf.
Wat te verwachten na behandeling: jeuk en genezing
Veel mensen merken dat de jeuk na behandeling nog enige tijd kan aanhouden. Dit kan komen door:
- reactie van de huid op de mijten en hun resten
- ontstekingsreactie die tijd nodig heeft om af te nemen
- herbesmetting als contacten of textiel niet (voldoende) zijn aangepakt
Als de klachten binnen het verloop van een normale herstelperiode niet verbeteren of als er nieuwe plekjes ontstaan na een correct behandelschema, kan herbehandeling of verdere beoordeling nodig zijn.
Alternatieve behandelingsopties
Afhankelijk van de situatie kunnen artsen/apothekers alternatieven adviseren. Mogelijke opties (algemeen) zijn:
- Andere lokale scabiësbehandelingen (verschillende werkzame stoffen/ formuleringen)
- Systemische behandeling (tabletten) in specifieke situaties, bijvoorbeeld bij uitgebreide of lastig te behandelen besmettingen—alleen wanneer passend volgens medische beoordeling
- Ondersteunende maatregelen voor jeuk en huidherstel (bijv. emollients, milde verzorging)
Welke optie geschikt is, hangt af van leeftijd, ernst, comorbiditeit, tolerantie en het behandelsucces tot nu toe. Bespreek dit met uw apotheek of arts.
Markt- en juridische context in Nederland (algemeen)
In Nederland worden geneesmiddelen geleverd via apotheken en groothandels volgens de geldende wet- en regelgeving. Elimite (permethrine) kan in verschillende vormen en sterktes beschikbaar zijn, afhankelijk van fabrikant en voorraad. De beschikbaarheid kan per regio en periode verschillen.
Voor zorgvuldige toepassing is het belangrijk dat u controleert of u de juiste formulering/sterkte heeft en dat u de bijsluiter volgt die hoort bij uw verpakking.
Voor actuele informatie over behandelrichtlijnen bij schurft kunt u ook regionale of nationale richtlijnen raadplegen via erkende zorginstellingen (bijv. huisarts/ GGD), omdat adviezen over timing en contactbehandeling kunnen worden geactualiseerd.
Recente guidance en praktische aandachtspunten
In de praktijk leggen recente adviezen bij scabiës vaak extra nadruk op:
- Gelijktijdige behandeling van nauwe contacten om herbesmetting te beperken.
- Strikte timing van herbehandeling volgens schema.
- Textiel- en hygiënemaatregelen passend bij de situatie.
- Aandacht voor jeuk die kan aanhouden zelfs nadat de mijten verdwenen zijn.
- Snelle escalatie bij ernstige of persisterende klachten na correct gebruik.
Omdat lokale richtlijnen kunnen verschillen, is het verstandig om uw eigen situatie te laten beoordelen door zorgverleners als u twijfelt.
Beschikbaarheid, levering en voorraad (online apotheek)
Elimite is in Nederland doorgaans via apotheken verkrijgbaar. In een online apotheek kan de levering doorgaans plaatsvinden met verzending op werkdagen, afhankelijk van voorraad en logistiek.
Om teleurstelling te voorkomen adviseren wij u:
- de actuele voorraadstatus op de productpagina te checken
- ruim op tijd te bestellen, zeker als u een herbehandeling op een later moment verwacht
- bij kinderen of kwetsbare situaties extra te letten op correcte verpakking en doseringsadvies
Voor specifieke levertijden, verzendkosten en bezorgmethoden verwijzen wij naar de bestelvoorwaarden op uw gekozen online apotheekplatform.
Veelgestelde vragen (FAQ)
1. Hoe snel werkt Elimite?
Permethrine werkt gericht op de mijten tijdens de inwerktijd. Na behandeling kunt u binnen dagen verbetering merken, maar jeuk kan nog langer aanhouden door huidreacties. Het is daarom belangrijk om het schema (inclusief herbehandeling) te volgen.
2. Moet ik mezelf opnieuw behandelen als de jeuk nog niet weg is?
Jeuk alleen is niet altijd een betrouwbaar teken of de behandeling is gelukt. Bij scabiës wordt vaak een vaste herbehandelingsdatum aangehouden. Als de klachten blijven verergeren of na het schema niet verbeteren, neem dan contact op met uw apotheek of arts.
3. Hoe lang moet de crème blijven zitten voordat ik het afwas?
Dat hangt af van de instructies op uw verpakking en bijsluiter. Vaak gaat het om een inwerktijd van meerdere uren (bijvoorbeeld 8–12 uur). Volg altijd de exacte aanwijzing die bij uw product hoort.
4. Kan ik Elimite gebruiken bij kinderen?
In veel gevallen wordt permethrine bij schurft ook bij kinderen gebruikt, maar de toepassing (bijvoorbeeld waar u wel/niet moet smeren) kan verschillen. Raadpleeg bij twijfel uw apotheek voor een leeftijdsspecifiek advies.
5. Wat als ik per ongeluk crème in mijn ogen krijg?
Spoel de ogen direct met lauw water en neem contact op met een zorgverlener als er klachten blijven bestaan. Vermijd krachtig wrijven.
6. Moet ik beddengoed en kleding wassen?
Ja, textielmaatregelen zijn belangrijk om herbesmetting te beperken. Was kleding, handdoeken en beddengoed die recent zijn gebruikt volgens de instructies op de verpakking/adviezen. Items die u niet kunt wassen kunnen mogelijk apart worden gehouden volgens lokaal advies.
7. Is er een verband tussen alcohol en Elimite?
Elimite werkt lokaal op de huid. Daardoor zijn er doorgaans geen bekende relevante interacties met alcohol. Gebruik het middel wel correct en voorkom contact met slijmvliezen.
8. Kan ik mijn partner/huisgenoten hetzelfde moment behandelen?
Vaak is het verstandig om nauwe contacten gelijktijdig te behandelen bij scabiës. Dit helpt herbesmetting te voorkomen. Overleg met uw apotheek/arts over wie precies behandeld moet worden in uw situatie.
9. Wat zijn tekenen dat de behandeling mogelijk niet werkt?
Mogelijke signalen zijn: nieuwe jeukplekjes blijven verschijnen na het correcte schema, of er ontstaat duidelijke verslechtering ondanks goed gebruik en het aanpakken van contacten en textiel. Neem dan contact op voor herbeoordeling.
10. Kan ik andere huidproducten gebruiken tijdens de behandeling?
Het is meestal beter om andere producten op hetzelfde moment te vermijden of alleen te gebruiken in overleg, omdat ze de verdeling of huidirritatie kunnen beïnvloeden. Vraag uw apotheek als u twijfelt, zeker bij eczeem of een gevoelige huid.
Samenvatting in het kort
- Elimite (permethrin) is een huidbehandeling tegen schurft (scabiës).
- Het werkt door verstoring van het zenuwstelsel van de mijt.
- Systemische opname is meestal beperkt bij correct gebruik.
- Volg een nauwkeurig schema, vaak met herbehandeling na ongeveer 7 dagen.
- Behandel vaak ook nauwe contacten gelijktijdig en neem textielmaatregelen.
- Jeuk kan na behandeling nog even aanhouden; bij persisterende of verergerende klachten: neem contact op.
Heeft u vragen over het juiste gebruik van Elimite in uw situatie? Neem contact op met uw apotheek. Zij kunnen u helpen met informatie over toepassing, timing, contactbehandeling en eventuele alternatieven.

